Cambodja - Angkor

De Khmerkunst die in Angkor tot ontwikkeling kwam, oefende in Zuidoost-Azië een grote invloed uit en speelde een belangrijke rol in de karakteristieke ontwikkeling van de regio. Khmer-architectuur evolueerde grotendeels uit die van het Indische subcontinent, waarvan ze zich al gauw duidelijk onderscheidde door de ontwikkeling van eigen specifieke kenmerken. Sommige daarvan betroffen een onafhankelijke evolutie, terwijl andere werden overgenomen van naburige culturele tradities. Het resultaat was een nieuwe artistieke horizon in de oosterse kunst en architectuur.

Angkor is een van de belangrijkste archeologische locaties in Zuidoost-Azië. Het archeologisch park Angkor beslaat 400 km² en bevat de prachtige overblijfselen van de verschillende hoofdsteden van het Khmerrijk van de 9e tot de 15e eeuw. Daartoe behoren de beroemde tempel van Angkor Wat en de Bayontempel met de talloze gebeeldhouwde versieringen in Angkor Thom. In totaal bevat het werelderfgoed ruim 100 tempels.

In het begin van de 9e eeuw verenigde Jayavarman II de twee staten die het territorium van het moderne Cambodja besloegen en legde daarmee de basis van het Khmerrijk, dat vijf eeuwen lang de voornaamste macht in Zuidoost-Azië zou blijven. Jayavarmans zoon Yashovarman stichtte Yashodapura (later Angkor genoemd), tot de 15e eeuw de permanente hoofdstad van het Khmerrijk.

De eerste stad bezat de basiskenmerken van een hoofdstad van de Khmers: een verdedigingswal met een gracht, een bakstenen of stenen staatstempel in in het centrum en een houten paleis. Een groot waterbekken was een ander wezenlijk kenmerk van een Khmerhoofdstad. En dit bekken dat nu bekendstaat als de Oost-Baray, werd een decennium later uitgebreid met een derde tempel in het midden.

In de jaren 960 bouwde Rajendravarman een tweede hoofdstad in Angkor, waarvan de staatstempel in Pre Rup kwam. Hij bouwde ook de oostelijke Mebontempel op een kunstmatig eiland in de Oost-Baray en de prachtige tempel van Banteay Srei. Rajendravarmans zoon Jayavarman V verliet Pre Rup ten gunste van een nieuwe locatie met de staatstempel in Ta Kev, die rond 1000 werd gewijd. Kort daarna werd hij van de troon gestoten door Suryavarman I, die verantwoordelijk was voor de bouw van de formidabele versterkingen rond zijn koninklijk paleis en de staatstempel, de Phimeanakas, en ook voor de aanleg van de grote West-Baray. In 1050 schiep zijn opvolger een nieuwe, indrukwekkende staatstempel, de Baphuon.

De troonsbestijging van Suryavarman II in 1113 luidde een nieuwe grote bouwfase in. Hij was verantwoordelijk voor het grootste monument van de Khmers, Angkor Wat, dat in een uitgestrekte ommuring ligt en is gewijd aan Vishnu.

Aan een periode van binnenlandse onrust na de dood van Suryavarman werd in de jaren 1180 een eind gemaakt door Jayavarman VII, die zijn militaire succes vierde met het scheppen van weer een andere hoofdstad in Angkor Thom en de start van een bouwcampagne zonder weerga. Zijn staatstenpel was de torenhoge Bayon, die was gewijd aan Boeddha.